Có 2 kiểu tự tin - 1 kiểu rút cạn, kiểu còn lại nuôi dưỡng bạn.
Tất cả phụ thuộc vào cách định nghĩa "Giá Trị Bản Thân" mà bạn chọn - muốn được công nhận hay khiến người khác phải thừa nhận.
Trong suốt hành trình nhiều năm làm đào tạo và cố vấn vừa qua, đây là điều mà tôi nhận ra ở các khách hàng của tôi. Với cùng một câu hỏi: "Bạn nghĩ điều gì ở bạn khiến cho bạn tự tin nhất? Đâu là giá trị con người bạn đang sở hữu hoặc đang theo đuổi?" - Hầu hết mọi người chia thành 2 luồng ý kiến.
Hai luồng ý kiến về sự tự tin
1 luồng cho rằng, họ tự tin nhất khi nhận được sự đánh giá cao, sự tin cậy, hoặc sự ghi nhận từ những người xung quanh. Họ chỉ cảm thấy bản thân có giá trị khi được người khác công nhận hoặc khen ngợi. Có 1 điểm chung rất thú vị là nhóm người này có hình mẫu để theo đuổi - là những tấm gương người thành công/người nổi tiếng nào đó. Luồng này chiếm đa số.
Luồng thứ 2 cho rằng họ tự tin nhất khi họ cứ là chính mình thôi. Những người này cảm thấy không thoải mái khi phải bắt chước/học theo một ai đó. Họ muốn thể hiện năng lực và công sức của mình để giải quyết vấn đề cho xã hội. Khi được hỏi về một mẫu chân dung hướng tới, thường câu trả lời sẽ là không có. Luồng này chiếm số ít hơn.
Điểm chung của cả hai nhóm
Tuy thế, cả 2 luồng này có điểm chung, là gì bạn biết không? Đó là cả 2 nhóm người này đều gặp khó khăn khi được hỏi sâu hơn về "Giá trị của bạn là gì?" một cách cụ thể. Cũng có nghĩa, sự tự tin của 2 nhóm đến từ nguồn khác nhau - 1 nguồn phải chờ bên ngoài vào, 1 nguồn có sẵn từ trong ra, nhưng cả 2 nhóm đều khó xác định và gọi tên được Giá Trị Bản Thân khiến họ thực sự tự tin. Đồng nghĩa, hầu hết mọi người chưa hiểu đủ về bản thân. Điều này dẫn tới kết quả gì?
Nó dẫn tới - dù trông có vẻ rất ổn, thực ra họ lại không quá ổn như tưởng tượng. Có 1 khoảng trống lớn khiến họ vẫn làm việc chăm chỉ, vẫn đạt được những thành tựu nhất định nào đó nhưng sự tự tin thì lung lay, không phải lúc nào cũng đứng vững. Một số thậm chí còn gặp khó khăn khi cần phát triển tiếp, bởi họ không biết cần đào sâu vào đâu, học thêm cái gì, học thế nào để bồi dưỡng. Theo thời gian, cả 2 nhóm người này đều cảm thấy mình không có gì mới mẻ, dậm chân tại chỗ, hoặc không có gì phát triển thêm.
Gọi tên Giá Trị Tự Thân
Điều này chỉ được giải quyết khi ta đào sâu vào tìm xem Giá Trị Tự Thân của mình là gì? - gọi tên được chúng, định nghĩa được về chúng, hiểu chúng, và coi chúng như một tài sản vô giá luôn có thể đầu tư vào để không ngừng phát triển mạnh hơn. Thử nghĩ xem, nếu chính bạn còn không biết bạn đang có tài sản gì, làm sao bạn có thể gìn giữ, chăm chút, sau đó là tái đầu tư để tài sản đó phát triển?
Người luôn cần bên ngoài công nhận mình - sẽ bị rút cạn theo thời gian, bởi nếu không có sự công nhận hay khen ngợi, họ không còn động lực để cố gắng. Người luôn muốn là chính mình - sẽ được nuôi dưỡng, bởi họ vốn chân thật với chất liệu cá nhân mà không cần thêm sự ghi nhận cụ thể nào. Và có 1 sự thật rất thú vị - khi bạn xác định được Giá Trị Tự Thân và biết cách quản trị, đầu tư đúng cho nó, sự ghi nhận đối với bạn là lẽ tự nhiên mà không cần phải khao khát đến mòn mỏi - đặc biệt là trong thời kỳ thị trường khó khăn và khó tính như hiện tại.
Vậy bạn thuộc nhóm người nào?
